Ellian over Harry de Winter

Harry de Winter zette maart 2008 een advertentie in de Volkskrant, mede namens de Stichting de Initiatieven en Een Ander Joods Geluid (Elsevier, 18.3.08). “Wie zijn die mensen? Wat wil die Stichting? Dat wordt natuurlijk niet uitgelegd in deze advertentie”, meent prof. Ellian. “Wel zegt de advertentie: 'Als Wilders hetzelfde over Joden (en het Oude Testament) gezegd zou hebben als wat hij nu over Moslims (en de Koran) uitkraamt, dan was hij allang afgeserveerd en veroordeeld wegens antisemitisme.' Dit is een mooi voorbeeld van de demagogie waarin sommige Duitsers in de jaren dertig meester waren. Want in deze tekst wordt niets uitgelegd. Kennelijk valt er ook niets uit te leggen. Als dat het geval was, had Harry de Winter wel een beargumenteerde en onderbouwde tekst geschreven voor de opiniepagina. Zijn eerste demagogische fout: het Oude Testament is van joden. Nee, het is ook van miljoenen christenen.”
Analyse. Laat ik de argumentatie terugbrengen tot de essentie die ik wil bespreken. Het zinsdeel ‘als Wilders hetzelfde over Joden (en het Oude Testament)…’ impliceert volgens Ellian dat het Oude Testament alleen voor Joden geldt of alleen van de Joden is. En daarop valt Ellian De Winter vervolgens aan. Maar die implicatie heeft het genoemde zinsdeel logisch gezien helemaal niet. Dat vergt een andere constructie. In plaats van een implicatie (‘als a dan b’), had De Winter een en ander moeten formuleren als een bi-implicatie (‘als a desda b’, waarbij desda staat voor ‘dan en slechts dan als’). Ellian maakt een foute afleiding en verwijt die fout vervolgens De Winter.
Verder leidt Ellian uit het feit dat er niet uitgelegd wordt af dat De Winter ook niets kan uitleggen. Want, zo stelt Ellian, dan had hij wel een stuk voor de opiniepagina geschreven. Maar uit het feit dat er geen toelichting wordt gegeven, kan men niet afleiden dat er geen toelichting gegeven kan worden. De sterkte van de argumenten zal moeten blijken uit de discussie. (Overigens gaf De Winter wel een toelichting.)
(Buiten het kader van deze webstek: voor liefhebbers van retoriek wijs ik op Ellians vergelijking met Duitsers in de jaren dertig.)

© 2008 R.G.M. Ritzen